Τι είναι η Erbschaftsteuer;
Η Erbschaftsteuer είναι ένας φόρος που επιβάλλεται στο περιουσιακό στοιχείο που λαμβάνετε μέσω κληρονομιάς ή δωρεάς. Στη Γερμανία ρυθμίζεται από το Νόμο περί Φόρου Κληρονομιάς και Δωρεάς (ErbStG).
Σημαντικό: Η Erbschaftsteuer δεν επιβάλλεται αυτόματα — το εάν πρέπει να πληρώσετε φόρους εξαρτάται από την αξία της κληρονομιάς και το όριο αφορολόγητου που σας αναλογεί.
Όρια Αφορολόγητου — πόσα λεφτά είναι αφορολόγητα;
Τα όρια αφορολόγητου καθορίζονται από το βαθμό συγγένειας με τον διαθέτη:
| Κληρονόμος | Φορολογική Κατηγορία | Όριο Αφορολόγητου |
|------|-------------|-----------||
| Σύζυγος / Εγγεγραμμένος Σύντροφος | I | 500.000 € |
| Παιδιά, Θετά Παιδιά | I | 400.000 € |
| Εγγόνια (Γονείς Ζουν) | I | 200.000 € |
| Εγγόνια (Γονείς Ανεπανόρθωτη) | I | 400.000 € |
| Γονείς και Παππούδες (Κληρονομιά) | I | 100.000 € |
| Αδέλφια | II | 20.000 € |
| Ανιψιοί, Ανιψιές | II | 20.000 € |
| Όλοι οι άλλοι (Φίλοι, Σύντροφος) | III | 20.000 € |
Πρόσθετα Όρια Αφορολόγητου
- Όριο Παροχής για Σύζυγο: 256.000 € (πρόσθετο στο προσωπικό όριο, μείον δικαιώματα σύνταξης)
- Όριο Παροχής για Παιδιά: 10.300–52.000 € (ανάλογα με την ηλικία)
- Νοικοκυριακό Έπιπλο: 41.000 € (Φορολογική Κατηγορία I) ή 12.000 € (Φορολογική Κατηγορία II/III)
- Οικογενειακή Κατοικία: Αυτοχρησιμοποιούμενη οικογενειακή κατοικία είναι εντελώς αφορολόγητη για σύζυγο και παιδιά (έως 200 m²), εάν παραμείνετε εκεί 10 χρόνια
Φορολογικές Αλίκβοτες
Οι φορολογικές αλίκβοτες εξαρτώνται από την αξία πάνω από το όριο αφορολόγητου και την φορολογική κατηγορία:
| Αξία Πάνω από Όριο | Κατηγορία I | Κατηγορία II | Κατηγορία III |
|---------------------|----------|-----------|------------||
| Έως 75.000 € | 7 % | 15 % | 30 % |
| Έως 300.000 € | 11 % | 20 % | 30 % |
| Έως 600.000 € | 15 % | 25 % | 30 % |
| Έως 6.000.000 € | 19 % | 30 % | 30 % |
| Έως 13.000.000 € | 23 % | 35 % | 50 % |
| Έως 26.000.000 € | 27 % | 40 % | 50 % |
| Πάνω από 26.000.000 € | 30 % | 43 % | 50 % |
Παράδειγμα Υπολογισμού
Παιδί κληρονομεί 600.000 € από έναν γονέα:
- Όριο Αφορολόγητου: 400.000 €
- Φορολογητέο Ποσό: 600.000 – 400.000 = 200.000 €
- Φορολογική Αλίκβοτα (Κατηγορία I, έως 300.000 €): 11 %
- Φόρος Κληρονομιάς: 200.000 × 0,11 = 22.000 €
Φίλος κληρονομεί 100.000 € από έναν φίλο:
- Όριο Αφορολόγητου: 20.000 €
- Φορολογητέο Ποσό: 100.000 – 20.000 = 80.000 €
- Φορολογική Αλίκβοτα (Κατηγορία III, έως 300.000 €): 30 %
- Φόρος Κληρονομιάς: 80.000 × 0,30 = 24.000 €
Υποχρέωση Δήλωσης
Τι πρέπει να κάνω;
- Δηλώστε την Erbschaft/Schenkung στο Δημοσιονομικό Γραφείο — εντός 3 μηνών από τη γνώση
- Δήλωση Φόρου Κληρονομιάς — μόνο εάν το Δημοσιονομικό Γραφείο σας ζητήσει (όχι αυτόματα)
- Πληρωμή Φόρου — Προθεσμία: συνήθως 1 μήνα μετά τη φορολογική απόφαση
Πότε ο Φόρος Παραλείπεται;
- Κληρονομιά είναι κάτω από το όριο αφορολόγητου — κανένας φόρος, αλλά υποχρέωση δήλωσης παραμένει
- Οικογενειακή Κατοικία — αφορολόγητη υπό ορισμένες συνθήκες
- Επιχειρηματικό Περιουσιακό Στοιχείο — 85–100% αφορολόγητο εάν συνεχίζεται
Schenkungsteuer — Δωρεές Κατά Τη Διάρκεια Της Ζωής
Η Schenkungsteuer έχει τα ίδια όρια αφορολόγητου και φορολογικές αλίκβοτες με τη Erbschaftsteuer. Το πλεονέκτημα: Τα όρια αφορολόγητου μπορούν να χρησιμοποιηθούν ξανά κάθε 10 χρόνια.
Στρατηγική: Δωρεά αντί για Κληρονομιά
- Γονείς δίνουν στο παιδί: 400.000 € αφορολόγητα
- Μετά 10 χρόνια και πάλι 400.000 € αφορολόγητα
- Σε 30 χρόνια: 1.200.000 € αφορολόγητα μεταφέρθηκαν!
Erbschaftsteuer και Ξένοι
Απεριόριστη Φορολογική Υποχρέωση
Ο Γερμανικός Φόρος Κληρονομιάς ισχύει εάν:
- Ο Διαθέτης είχε κύρια κατοικία στη Γερμανία, Ή
- Ο Κληρονόμος έχει κύρια κατοικία στη Γερμανία, Ή
- Περιουσιακό Στοιχείο Εντός Της Χώρας κληρονομήθηκε (π.χ. Ακίνητο στη Γερμανία)
Συμφωνίες Αποφυγής Διπλής Φορολόγησης (DBA)
Η Γερμανία έχει DBA με μόνο λίγες χώρες για Φόρο Κληρονομιάς:
- ΗΠΑ, Γαλλία, Δανία, Ελλάδα, Σουηδία, Ελβετία
Σε όλες τις άλλες περιπτώσεις: Απόκριση του φόρου κληρονομιάς της εξωτερικού έναντι του Γερμανικού φόρου (§ 21 ErbStG) — έτσι αποφεύγεται η διπλή φορολόγηση.
Κληρονομιά από το Εξωτερικό
Εάν ζείτε στη Γερμανία και κληρονομήσετε από τη χώρα καταγωγής σας:
- Υποχρέωση Δήλωσης στη Γερμανία
- Όρια Αφορολόγητου ισχύουν εξίσου
- Ενδεχομένως Φόρος Κληρονομιάς Εξωτερικού να αποδίδεται
- Αποτίμηση του Περιουσιακού Στοιχείου Εξωτερικού σύμφωνα με Γερμανικές Κανόνες
Συμβουλές
- Γνωρίστε τα Όρια Αφορολόγητου — συχνά η κληρονομιά είναι κάτω από το όριο
- Σχεδιάστε Νωρίς — αποθηκεύστε φόρους μέσω δωρεών κατά τη διάρκεια της ζωής (κύκλος 10 ετών)
- Χρησιμοποιήστε την Οικογενειακή Κατοικία — η αυτοχρησιμοποιούμενη κατοικία είναι αφορολόγητη για σύζυγο και παιδιά
- Επικοινωνήστε με Φορολογικό Σύμβουλο — στις μεγαλύτερες κληρονομιές η συμβουλή αξίζει
- Δηλώστε την Κληρονομιά Εξωτερικού — ακόμα κι αν ήδη φορολογήθηκε στη χώρα καταγωγής
Κατάσταση: Μάρτιος 2026. Όλες οι πληροφορίες χωρίς εγγύηση.